Kontrolki w samochodzie informują o stanie układów, aktywnych funkcjach albo usterkach. Najważniejszy jest kolor: czerwony oznacza bezpośrednie lub bliskie zagrożenie, żółty albo bursztynowy ostrzega przed usterką lub odchyleniem od normy, zielony potwierdza działanie funkcji, a niebieski dotyczy zasadniczo świateł drogowych. Symbol zawsze warto odczytać w instrukcji konkretnego modelu.
Jak czytać kontrolki w samochodzie?
Podstawowe znaczenie kontrolek wynika z kodu barw opisanego w Regulaminie ONZ nr 121. Nie jest to wyłącznie kwestia wyglądu deski rozdzielczej: kolor podpowiada, jak pilna może być reakcja kierowcy, zanim jeszcze zostanie odczytany konkretny symbol.
- Czerwony oznacza zagrożenie dla osób albo bezpośrednie lub bliskie ryzyko bardzo poważnego uszkodzenia wyposażenia.
- Żółty lub bursztynowy sygnalizuje ostrzeżenie, wyjście poza normalne parametry pracy, usterkę albo możliwość narastania zagrożenia w dłuższym czasie.
- Zielony potwierdza bezpieczny, prawidłowy stan lub normalne działanie funkcji.
- Niebieski jest w tabeli kontrolnych symboli przypisany światłom drogowym.
Kolor nie zastępuje symbolu. Czerwone kontrolki samochodowe dotyczą między innymi ciśnienia oleju, temperatury płynu chłodzącego, ładowania, niezapiętych pasów i niektórych sygnałów układu hamulcowego. Żółte mogą oznaczać niski poziom paliwa, problem z poduszką powietrzną albo konieczność sprawdzenia innego układu.
Znaczenie ma także sposób świecenia. Kontrolka może pojawić się na krótko podczas funkcjonalnego sprawdzenia zestawu wskaźników, nazywanego bulb check. Jeżeli po tym teście gaśnie i nie występują objawy usterki, zwykle pełniła tylko funkcję kontrolną. Gdy pozostaje zapalona albo zaczyna migać, trzeba sprawdzić instrukcję danego auta.
Normy ISO i przepisy dotyczące symboli
Symbole na desce rozdzielczej nie są całkowicie dowolne. Regulamin ONZ nr 121 z 2010 roku zawiera tabelę kontrolnych symboli i przypisanych im kolorów, natomiast przepisy unijne wskazują także zasady stosowania oznaczeń, których nie ma w tabeli regulacyjnej.
Zgodnie z załącznikiem VIII do rozporządzenia Komisji (UE) nr 3/2014, producent może zastosować symbol zgodny z ISO 6727:2012 albo ISO 2575:2010/Amd1:2011, jeżeli dana funkcja nie ma oznaczenia w tabeli regulacyjnej. Gdy nie istnieje odpowiedni symbol ISO, producent może opracować własny, ale nie powinien powodować pomyłki z symbolem określonym w przepisach.
Dlatego podobne auta mogą mieć różnie narysowane oznaczenia dodatkowych funkcji. W jednym modelu symbol może znajdować się na zegarach, w innym na centralnym wyświetlaczu. Różnić może się także kolor, sposób wyświetlania oraz reakcja samochodu na usterkę. Regulamin ONZ nr 121 pomaga zrozumieć ogólne zasady, ale nie zastępuje instrukcji konkretnego pojazdu.
Czerwone kontrolki samochodowe
Czerwony kolor według Regulaminu ONZ nr 121 z 2014 roku oznacza zagrożenie dla osób albo bezpośrednie lub bliskie ryzyko bardzo poważnego uszkodzenia wyposażenia. Przy takim sygnale nie należy automatycznie zakładać, że można kontynuować podróż do celu.
Ciśnienie oleju silnikowego. Czerwona kontrolka dotyczy silnika i układu smarowania. Należy bezpiecznie zatrzymać pojazd i wyłączyć silnik, a dalszą jazdę podejmować dopiero po ustaleniu przyczyny zgodnie z instrukcją. Czerwona kontrolka sygnalizuje ryzyko bardzo poważnego uszkodzenia, dlatego dalszą jazdę należy podejmować dopiero po ustaleniu przyczyny zgodnie z instrukcją.
Temperatura płynu chłodzącego. Czerwony symbol wskazuje na układ chłodzenia silnika. Samochód trzeba zatrzymać w bezpiecznym miejscu i sprawdzić instrukcję. Jeżeli silnik się przegrzewa, nie należy kontynuować jazdy.
Ładowanie akumulatora. Czerwona kontrolka układu ładowania i instalacji elektrycznej może oznaczać problem z ładowaniem. Należy ograniczyć dalszą jazdę do bezpiecznego zatrzymania i zlecić diagnostykę.
Układ hamulcowy. Sygnał może być czerwony albo żółty, zależnie od funkcji i modelu. Czerwony wymaga zatrzymania oraz oceny bezpieczeństwa. Jeżeli pogarsza się hamowanie, dalsza jazda nie powinna być kontynuowana.
Niezapięte pasy. Tabela 1 Regulaminu ONZ nr 121 przypisuje temu sygnałowi kolor czerwony. Jest to informacja o stanie wyposażenia bezpieczeństwa, a nie komunikat, który można ignorować podczas jazdy.
Kontrolki nie zastępują diagnostyki ani instrukcji producenta; przy czerwonej kontrolce dotyczącej hamulców, ciśnienia oleju, temperatury silnika lub ładowania należy przerwać jazdę, gdy jest to bezpieczne, natomiast naprawy i diagnostykę układów pojazdu powinien wykonywać odpowiednio przygotowany serwis.
Żółte kontrolki
Żółty albo bursztynowy kolor oznacza ostrzeżenie, wyjście poza normalne parametry pracy, usterkę układu lub sytuację, w której uszkodzenie pojazdu jest prawdopodobne albo zagrożenie może powstać w dłuższym czasie. Nie każda żółta kontrolka wymaga natychmiastowego zatrzymania, ale każda wymaga właściwej interpretacji.
Niski poziom paliwa. Żółty symbol układu zasilania paliwem oznacza potrzebę uzupełnienia paliwa przy najbliższej bezpiecznej okazji. Zwykle można kontynuować jazdę, jednak zasięg zależy od konkretnego modelu. Nie warto zakładać, że po zapaleniu kontrolki pozostał zawsze taki sam zapas.
Usterka poduszki powietrznej. W tabeli UNECE nr 121 symbol może mieć kolor żółty i/lub czerwony. Oznacza problem systemu bezpieczeństwa biernego. Należy zachować ostrożność i możliwie szybko zlecić diagnostykę, ponieważ nie wolno zakładać, że poduszki zadziałają prawidłowo podczas kolizji.
ABS i inne ostrzeżenia. Żółty sygnał może dotyczyć kontroli parametrów pracy albo innej funkcji przewidzianej dla danej wersji auta. To, czy można dojechać do serwisu, zależy od instrukcji, innych kontrolek oraz zachowania samochodu. Miganie, utrata mocy, nierówna praca silnika lub pogorszenie hamowania są powodami, aby przerwać jazdę, gdy będzie to bezpieczne.
Żółta kontrolka nie oznacza więc „bezpiecznie do końca podróży”. Oznacza raczej konieczność ustalenia przyczyny, zanim problem się pogłębi albo wpłynie na bezpieczeństwo. Dokładne znaczenie kontrolki, także w przypadku jej migania, określa producent pojazdu.
Zielone i niebieskie kontrolki
Zielone kontrolki w samochodzie mają przede wszystkim charakter informacyjny. Regulamin ONZ nr 121 przypisuje ten kolor bezpiecznemu, prawidłowemu stanowi albo normalnemu działaniu funkcji, chyba że dla konkretnego oznaczenia przewidziano kolor niebieski lub żółty.
Światła mijania mają kolor zielony. To informacja, że funkcja oświetlenia zewnętrznego jest aktywna; można jechać, jeśli światła działają prawidłowo.
Kierunkowskaz również jest oznaczony na zielono. Kontrolka potwierdza aktywną funkcję sygnalizacji zamiaru skrętu. Po zakończeniu manewru kierunkowskaz powinien zostać wyłączony.
Światła drogowe mają kolor niebieski. Tabela kontrolnych symboli przypisuje ten kolor właśnie tej funkcji. Niebieska kontrolka informuje, że światła drogowe są aktywne; należy przełączyć je na mijania, gdy wymagają tego warunki lub przepisy.
Zielony i niebieski sygnał nie oznaczają usterki. Potwierdzają działanie funkcji, ale kierowca nadal odpowiada za używanie świateł zgodnie z sytuacją na drodze. Niebieska kontrolka nie jest ogólnym symbolem „dobrego stanu”, lecz oznaczeniem świateł drogowych.
| Symbol lub funkcja | Kolor | Układ samochodu | Dopuszczalna reakcja kierowcy |
|---|---|---|---|
| Ciśnienie oleju silnikowego | Czerwony | Silnik i układ smarowania | Bezpiecznie zatrzymać pojazd i wyłączyć silnik; dalszą jazdę podejmować dopiero po ustaleniu przyczyny zgodnie z instrukcją. |
| Temperatura płynu chłodzącego | Czerwony | Układ chłodzenia silnika | Zatrzymać pojazd w bezpiecznym miejscu i sprawdzić instrukcję; nie kontynuować jazdy, jeśli silnik się przegrzewa. |
| Ładowanie akumulatora | Czerwony | Układ ładowania i instalacja elektryczna | Ograniczyć dalszą jazdę do bezpiecznego zatrzymania i zlecić diagnostykę; kontrolka może oznaczać problem z ładowaniem. |
| Układ hamulcowy | Czerwony lub żółty | Hamulce | Czerwony sygnał wymaga zatrzymania i oceny bezpieczeństwa; żółty zwykle oznacza konieczność pilnej kontroli zgodnie z instrukcją modelu. |
| Usterka poduszki powietrznej | Żółty i/lub czerwony | System bezpieczeństwa biernego | Zachować ostrożność i możliwie szybko zlecić diagnostykę; nie zakładać, że system zadziała prawidłowo podczas kolizji. |
| Niski poziom paliwa | Żółty | Układ zasilania paliwem | Uzupełnić paliwo przy najbliższej bezpiecznej okazji; zwykle można kontynuować jazdę, ale zasięg zależy od modelu. |
| Światła mijania | Zielony | Oświetlenie zewnętrzne | To kontrolka informacyjna; można jechać, jeśli oświetlenie działa prawidłowo. |
| Światła drogowe | Niebieski | Oświetlenie zewnętrzne | To informacja o aktywnych światłach drogowych; przełączyć na mijania, gdy wymagają tego warunki lub przepisy. |
| Kierunkowskaz | Zielony | Oświetlenie i sygnalizacja zamiaru skrętu | To kontrolka aktywnej funkcji; po zakończeniu manewru kierunkowskaz powinien zostać wyłączony. |
Kolory i podstawowe przypisania symboli wynikają z tabeli 1 Regulaminu ONZ nr 121 z 2010 roku oraz z ogólnego kodu barw opisanego w Regulaminie ONZ nr 121 z 2014 roku; dokładne postępowanie zależy od modelu, wersji napędu i sposobu świecenia lub migania kontrolki.
Które kontrolki zapalają się po włączeniu zapłonu?
Po włączeniu zapłonu wiele kontrolek zapala się na krótko w ramach funkcjonalnego testu zestawu wskaźników, czyli tak zwanego bulb check. Jest to funkcjonalne sprawdzenie kontrolek i ich sygnalizacji. Sama obecność kontrolki przed uruchomieniem silnika nie musi oznaczać awarii.
Po zakończeniu testu kontrolki powinny zgasnąć, jeśli nie występuje stan, który mają sygnalizować. Jeżeli po uruchomieniu silnika pozostaje czerwona kontrolka oleju, temperatury, ładowania lub hamulców, trzeba potraktować ją zgodnie z instrukcją modelu. Lista kontrolowanych funkcji zależy od wyposażenia konkretnego auta.
Instrukcja konkretnego modelu jest najważniejsza
Ogólny kod barw pomaga szybko ocenić pilność komunikatu, ale nie odpowiada na każde pytanie. Producent może zastosować dodatkowe symbole na podstawie ISO 6727:2012, ISO 2575:2010/Amd1:2011 albo własne oznaczenie, jeśli nie istnieje odpowiedni symbol regulacyjny lub ISO.
Przy interpretacji trzeba uwzględnić model, wersję silnika, rodzaj napędu oraz wyposażenie. Ten sam kolor może towarzyszyć kilku funkcjom, a jeden układ może mieć różne sygnały zależnie od stopnia problemu. Znaczenie ma również to, czy kontrolka świeci stale, pojawia się tylko przy zapłonie, czy miga.
Najbezpieczniejsza kolejność jest prosta: odczytać symbol, sprawdzić jego kolor, zwrócić uwagę na sposób świecenia, a następnie porównać komunikat z instrukcją samochodu. Przy czerwonych kontrolkach dotyczących oleju, temperatury, ładowania lub hamulców nie należy opierać decyzji wyłącznie na ogólnej tabeli.
Więcej w tekście: kontrolka check engine.
Więcej w tekście: kontrolka ciśnienia oleju.
Najczęstsze pytania
Co oznaczają czerwone kontrolki?
Oznaczają bezpośrednie lub bliskie zagrożenie dla osób albo ryzyko bardzo poważnego uszkodzenia pojazdu. Należy bezpiecznie zatrzymać samochód, gdy dalsza jazda może pogorszyć sytuację, i sprawdzić instrukcję konkretnego modelu.
Czy można jechać z żółtą kontrolką?
Czasami tak, ale nie jest to uniwersalna zasada. Żółta kontrolka oznacza ostrzeżenie, usterkę albo stan wymagający kontroli; jeśli miga, pojawia się utrata mocy, nierówna praca lub pogorszenie hamowania, należy przerwać jazdę, gdy jest to bezpieczne.
Które kontrolki zapalają się po włączeniu zapłonu?
Wiele kontrolek zapala się na krótko podczas funkcjonalnego testu zestawu wskaźników. To normalne, jeśli po uruchomieniu silnika gasną i nie ma objawów usterki; dokładna lista zależy od modelu i wyposażenia.
Źródła
- UNECE Regulation No. 121 – Identification of controls, tell-tales and indicators — EUR-Lex / Europejska Komisja Gospodarcza ONZ, 2014, 42014X1015(01)
- Regulation No. 121 – Uniform provisions concerning the approval of vehicles with regard to controls, tell-tales and indicators — Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej / UNECE, 2010, OJ L 177, 10.7.2010, s. 290–303
- Commission Regulation (EU) No 3/2014, Annex VIII — EUR-Lex / Komisja Europejska, 2016, CELEX:02014R0003-20161016
Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).
Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go:
Ten artykuł nie ma jeszcze ocen.



